Filmy dzieciństwa – Polskie filmy lat 90. Nostalgiczny ranking TOP-10

To już ostatni odcinek mojego nostalgicznego cyklu filmów lat 90. Były też seriale i gry (wszystkie listy znajdziecie na końcu tego wpisu), ale zakończyłem moją małą przygodę. Nie żegnamy się jednak ze wspominkami. Mam w planach również przyjrzeć się latom 2000. A tymczasem zapraszam na nostalgiczną podróż do polskiego kina lat 90. Parę komedii, nieco sensacji, ale też większych produkcji. Wybrać dziesięć najlepszych tytułów nie było łatwo, więc nastąpiła gruba selekcja. Zapraszam do lektury!

Filmy dzieciństwa – Polskie filmy lat 90. Nostalgiczny ranking TOP-10

10. Bułgarski pocisk (1999)

Ja bardzo przepraszam, ale nie mogłem się powstrzymać. Bułgarski pocisk w reżyserii i według scenariusza ekipy Z.F. Skurcz to film tak zły, że aż dobry. Umowna fabuła, tragiczny montaż i aktorstwo, które nie jest najwyższy lotów to tylko jedne z plusów. W obsadzie sam Kazik Staszewski oraz Bartosz Walaszek (również jako członek Z.F. Skurcz), czyli człowiek, dzięki któremu powstała Blok Ekipa i zespół muzyczny Bracia Figo Fagot. Z dystansem oczywiście, ale Bułgarski pocisk na zawsze w moim sercu. Kto nie widział – ten nie wie, co to dzieciństwo i powolne wchodzenie w lata 2000. Film kultowy i samoświadomy swoich wad. Wściekłe pięści węża i Sarnie żniwo z 2006 roku również wybitne.

9. Ogniem i mieczem (1999)

Ogniem i mieczem nie jest filmem idealnym, ale ja nic nie poradzę na to, że za każdym razem, kiedy leci w telewizji, to ja nie jestem w stanie przełączyć kanału. Bohun (obok Bogusława Lindy) to tak ostry zawodnik z lat 90., że nie mam pytań. Zresztą – cała obsada jest rewelacyjnie dobrana. Wiktor Zborowski jako Longinus Podbipięta, Krzysztof Kowalewski jako Zagłoba, czy Wojciech Malajkat jako Rzędzian to świetny casting. Co z tego, że konie są sztuczne i tempo jest nierówne? To film mojego dzieciństwa (oczywiście widziałem go w ramach wycieczki szkolnej) i ma swoje mankamenty, ale i tak bardzo lubię.

8. Spona (1998)

Oj, jak ja dobrze ten film wspominam. Głównie też z powodu książki Edmunda Niziurskiego „Sposób na Alcybiadesa”, na podstawie której zrealizowano tę produkcję. Świetna młodzieżówka, która leciała często w telewizji i zasiadały przed nią całe rodziny. Mało jest familijnych tytułów z naszego podwórka z tamtych lat, które tak świetnie się oglądało. Oczywiście różnice między materiałem źródłowym były spore, a dzieciaki nieco zbyt wyrośnięte, ale i tak chętnie wrócę. A hit Wzgórza Ya-Pa-3 – SPONA kupiona, przepłacona – znali wszyscy.

7. Młode wilki (1995)

To kolejny film z lat 90., który pewnie bardzo źle się zestarzał, ale to część mojego dzieciństwa. I jasne – to jedyna rola Jarosława Jakimowicza, która się liczy, bo teraz dobrego słowa na temat tego człowieka nie jestem w stanie powiedzieć. Jednak – to produkcja pełna młodzieńczej energii, buntu, sporej dawki sensacji i oczywiście rockowej muzyki. Dawno nie odświeżałem i boję się, że teraz to straszny cinge, ale chyba nie zamierzam sobie niszczyć całkiem dobrych wspomnień, związanych z tym filmem.

6. Demony wojny według Goi (1998)

I zaczynamy serię filmów, gdzie często pojawi się Bogusław Linda. Demony wojny według Goi to świetne, polski kino wojenne w reżyserii Władysława Pasikowskiego w rewelacyjnej obsadzie. Poza Bogusiem na ekranie możemy zobaczyć m.in.: Zbigniewa Zamachowskiego, Tadeusza Huka, Mirosława Bakę, Artura Żmiejwskiego, Radosława Pazurę i Barłomieja Topę. Poważny film i jeden z niewielu przypadków świetnie zrealizowanego kina wojennego z naszego ojczystego podwórka.

5. Dług (1999)

Dług to w ogóle jeden z lepszych polskich dramatów, jakie widziałem. Atmosfera gęsta, ciężar sytuacji, jaki czuje się w gardle, genialne budowanie napięcia i świetne kreacje aktorskie z Andrzejem Chyrą i Robertem Gonerą na czele. Kino, które długo pozostaje w głowie. Film Krzysztofa Krauze ani trochę się nie zestarzał i zdecydowanie – w obecnych czasach – brakuje tak dobrze zrealizowanych tytułów z naszego podwórka.

4. Psy (1992)

Kto nie zna cytatów z Psów, ten chyba był w hibernacji przez jakieś 40 lat. Świetne, policyjne kino z genialną rolą Bogusława Lindy, ale również Cezarego Pazury, który wtedy nie miał zbyt wielu w swojej filmografii tytułów, nie kojarzącymi się z komediami. Mocny, sensacyjny film, który również (podobnie jak Dług) pozostaje na długo w głowie. Kontynuacja również była niezła, ale o trzeciej części chciałbym zapomnieć. Wolę zapamiętać drugi film (po Krollu) w filmografii Władysława Pasikowskiego, który dał mu ogromny rozgłos. Bo wiecie – to zła kobieta była.

3. Tato (1995)

I pyk – kolejny film z Bogusławem Lindą w roli głównej. Świetnie zagrany i rozpisany dramat, który uważam za najlepszą produkcję w portfolio tego aktora. Bardzo dobry, pełnometrażowy debiut Macieja Ślesickiego. Zasłużone, pięć statuetek Złotych Lwów na festiwalu filmowym w Gdyni. Potworne realia sądowe, sporo inspiracji Sprawą Kramerów oraz z perspektywy czasu – sporo zapożyczeń z innych filmów, ale za to niesamowita bomba emocjonalna. Lata 90. w pełni.

2. Nic śmiesznego (1995)

Przyznam szczerze – inspiracją do tego wpisu był głównie ten film, który ostatnio poleciał w nocy w telewizji i po raz kolejny – obejrzałem go od początku do końca. Postanowiłem wtedy powrócić do mojego nostalgicznego cyklu. A Nic śmiesznego to jeden z lepszych filmów Marka Koterskiego. To komedia pełna absurdalnych sytuacji, które – dla bohaterów – są wręcz dramatyczne, a nas bawią. Niepodrabiany styl reżysera i sceny, które pamięta się na lata. To opowieść o niespełnionych marzeniach i o tym, że ktoś zawsze jeszcze w czymś pierwszym – w przeciwieństwie do Adama Miałczyńskiego. Czasem prymitywny humor ma swoje drugie dno i finalnie – nawet po tylu latach – Nic Śmiesznego ogląda się rewelacyjnie i cały czas kibicuje się niespełnionemu reżyserowi, aby w jego życiu zaświecił się płomyczek szczęścia.

1. Kiler (1997)

Kocham Kilera Janusza Machulskiego tak bardzo, że postanowiłem go umieścić w dwóch rankingach. Znalazł się w tym wpisie – w kategorii kina polskiego oraz komedii lat 90. I ja nie będę silił się na dodatkowe opisy, tylko zacytuje fragment swojego wcześniejszego artykułu.

Juliusz Machulski swojego czasu dostarczał świetne komedie z naszego podwórka. Va Bank, Seksmisja, Kingsajz i oczywiście Kiler! Jedna z najbardziej znanych ról Cezarego Pazury, któremu na ekranie partnerowała cała plejada gwiazd. Jerzy Stuhr, Katarzyna Figura, Krzysztof Kiersznowski, Janusz Rewiński, Jan Englert i Małgorzata Kożuchowska to tylko niektóre z nazwisk. 

W telewizji leci cały czas wersja filmu z kopii 35 mm i jest moment, kiedy Małgorzata Kożuchowska zaczyna przeprowadzać wywiad z Markiem Kondratem. W momencie (mniej więcej 19 minuta), kiedy wbija ekipa operatorów – w górnym rogu pojawia się tzw. „UFO”, czyli okrągły, czarny kształt. Właśnie w tym momencie następuje zmiana rolki. Dla mnie – kinooperatora – ciekawy szczegół. A poza tym to kawał komedii, która ani trochę się nie zestarzała. Scenę, w której Cezary Pazura udaje głównego bohatera z filmu Taksówkarz – znają chyba wszyscy.

Pozostałe polskie filmy lat 90. godne uwagi

• Sara (1997)
• Ucieczka z kina „Wolność” (1990)
• Kroll (1991)
• Małżowina (1998)
• Pułkownik Kwiatkowski (1995)
• Cwał (1995)
• Szamanka (1996)
• Wirus (1996)
• Fuks (1999)
• Pan Tadeusz (1999)
• Operacja Samum (1999)

W ramach nostalgicznego powrotu do lat dzieciństwa na łamach dailyweb ukazały się:

• Pokolenie Polonii 1 (i nie tylko) – nostalgiczny ranking bajek dzieciństwa część 1
• Pokolenie Polonii 1 (i nie tylko) – nostalgiczny ranking bajek dzieciństwa część 2
• Gry dzieciństwa. Siedmiu wspaniałych w kategorii: przygodówki – nostalgiczny ranking
• Gry dzieciństwa. Siedmiu wspaniałych w kategorii: sport – nostalgiczny ranking
• Gry dzieciństwa. Siedmiu wspaniałych w kategorii: RPG – nostalgiczny ranking
• Gry dzieciństwa. Siedmiu wspaniałych w kategorii: Strategia – nostalgiczny ranking
• Gry dzieciństwa. Siedmiu wspaniałych w kategorii: Platformówki – nostalgiczny ranking
• Gry dzieciństwa. Siedmiu wspaniałych w kategorii: Gry akcji – nostalgiczny ranking
• Seriale dzieciństwa – sensacje lat 90. Nostalgiczny ranking TOP 10
• Seriale dzieciństwa – obyczaje lat 90. Nostalgiczny ranking TOP 10
• Seriale dzieciństwa – komedie lat 90. Nostalgiczny ranking TOP-10
• Seriale dzieciństwa – fantasy i sci-fi lat 90. Nostalgiczny ranking TOP-7
• Seriale dzieciństwa – polskie seriale lat 90. Nostalgiczny ranking TOP-7
• Filmy dzieciństwa – sensacje lat 90. Nostalgiczny ranking TOP-10
• Filmy dzieciństwa – komedie lat 90. Nostalgiczny ranking TOP-10
• Filmy dzieciństwa – Sci-Fi lat 90. Nostalgiczny ranking TOP-10
• Filmy dzieciństwa – Horrory lat 90. Nostalgiczny ranking TOP-10
• Filmy dzieciństwa – Thrillery lat 90. Nostalgiczny ranking TOP-10
• Filmy dzieciństwa – Familijne kino przygodowe lat 90. Nostalgiczny ranking TOP-10